Mijn Kifid
Mijn Kifid

Uitspraak 2014-319 (Bindend)

Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2014-319
d.d. 2 september 2014
(mr. C.E. du Perron, voorzitter, mr. W.H.G.A. Filott mpf en mr. M.L. Hendrikse, leden en mr. F. Faes, secretaris)

Samenvatting

Consument heeft bij de bank een hypothecaire geldlening afgesloten. Het door Consument te betalen rentepercentage is het éénmaands Euribortarief vermeerderd met een opslag. De bank heeft in 2009 en 2012 de opslag verhoogd als gevolg van de onrust op de financiële markten. Consument vordert dat de bank deze verhogingen terugdraait. De Commissie is van oordeel dat de bank de opslag mocht verhogen omdat deze bevoegdheid duidelijk uit de toepasselijke algemene voorwaarden blijkt. Ook is de verhoging niet in strijd met redelijkheid en billijkheid. De vordering van Consument wordt afgewezen.

Consument,

tegen

de naamloze vennootschap ABN AMRO Bank N.V., gevestigd te Amsterdam, hierna te noemen Aangeslotene.

1. Procesverloop

De Commissie beslist met inachtneming van haar reglement en op basis van de volgende stukken:
– het dossier van de Ombudsman Financiële Dienstverlening;
– het verzoek tot geschilbeslechting van Consument, ontvangen op 14 maart 2013;
– het verweerschrift van Aangeslotene;
– de repliek van Consument;
– de dupliek van Aangeslotene;
– de brief met aanvullende informatie van Aangeslotene van 17 juni 2014;
– de reactie van Consument, ontvangen op 16 juli 2014.

2. Overwegingen

De Commissie heeft het volgende vastgesteld.
Tussenkomst van de Ombudsman Financiële Dienstverlening heeft niet tot oplossing van het geschil geleid. Beide partijen zullen het advies van de Commissie als bindend aanvaarden.
Partijen zijn opgeroepen voor een mondelinge behandeling op 16 december 2013 en zijn aldaar verschenen.

3. Feiten

De Commissie gaat uit van de volgende feiten:
3.1. Consument heeft in 1997 een hypothecaire geldlening bij Aangeslotene afgesloten. In 2005 heeft er een omzetting van deze geldlening plaatsgevonden. Als gevolg van deze aanpassing bestaat de door Consument over de geldlening te betalen rente uit het éénmaands Euribortarief vermeerderd met een opslag. In de hypotheekofferte van 6 oktober 2005, welke door Consument op 9 oktober 2005 voor akkoord is ondertekend, is – voor zover relevant – het volgende opgenomen:
Pagina 4:
Geldlening(en)
Lening 3
3. Nominale rente Basisrente
Opslag
Rentepercentage
Renteperiode
Rentebepaling : 2,12%
: 0,70%
: 2,82%
: 1 maand(en) vast
Euribor (variabel)
4. Effectieve rente : 2,86%
5. Hoogte verleende krediet : EUR 113.445,00 Aflossingsvrij
6. Economische looptijd : 360 maanden
7. Aantal betalingen : 360 maandelijkse betalingen
8. Bedrag jaarlijkse aflossingen : Voor het bedrag van de jaarlijkse aflossing
verwijzen wij u naar de illustratieve aflossingstabel.
9. Hoogt maandelijkse rente- en premiebetaling
Aflossingswijze: Aflossingsvrij
: EUR 266,60 rente per maand

Pagina 6:
Algemene Bepalingen/Voorwaarden
Op deze offerte zijn van toepassing onze bijgevoegde Algemene Voorwaarden ABN AMRO N.V., de Algemene Bepalingen voor Hypotheekstelling (die betrekking hebben op de hypotheekakte) en onze Algemene Voorwaarden voor Woninghypotheken (die betrekking hebben op de hypothecaire geldlening).
U verklaart van de in de offerte genoemde voorwaarden kennis te hebben genomen en hiermee akkoord te gaan.
3.2. In de overeenkomst van geldlening van 13 oktober 2005, welke op 17 oktober 2005 door Consument voor akkoord is ondertekend, staat – voor zover relevant – het volgende vermeld:
Geldlening(en)
Lening Leningbedrag EUR 113.445,00
Rentepercentage 2,82% per jaar ( effectief 2.9% per jaar)
Renteperiode 1 maand(en)vast
Looptijd 360 maanden

Aflossingswijze: aflossingsvrij EUR 266,60 rente per maand

Algemene Bepalingen/Voorwaarden
Op deze overeenkomst zijn van toepassing onze bijgevoegde Algemene Bepalingen voor Hypotheekstelling (die betrekking hebben op de hypotheekakte) en onze Algemene Voorwaarden voor Woninghypotheken (die betrekking hebben op de hypothecaire geldlening).
U verklaart van de in de overeenkomst genoemde voorwaarden kennis te hebben genomen en hiermee akkoord te gaan.
3.3. Op de overeenkomst zijn de Algemene Bepalingen voor Hypotheekstelling en de Algemene Voorwaarden voor Woninghypotheken art. nr. 10-1902-76 (februari 2005) (hierna: de Voorwaarden) van toepassing. In de Voorwaarden staat – voor zover relevant – het volgende vermeld:
Geldleningen met variabele rente gebaseerd op Euribor
Rente
Artikel 15
Op de geldlening is van toepassing het éénmaands Euribor-tarief dat wordt vastgesteld op de voorlaatste werkdag van de maand en geldt voor de volgende maand, vermeerderd met een opslag. Dit rentepercentage wordt afgerond op twee cijfers achter de komma. Het door de Schuldenaar te betalen bedrag zal bij elke rentewijziging worden herberekend onder handhaving van de looptijd. De Bank is bevoegd de opslag te wijzigen. Over die wijziging zal zij de Schuldenaar op voorhand schriftelijk informeren.
3.4. Het éénmaands Euribortarief wordt door Aangeslotene vermeerderd met een opslag. Op
1 februari 2009 heeft Aangeslotene de opslag op het Euribortarief verhoogd met 0,5%. Vanaf 1 juni 2012 heeft Aangeslotene de opslag verhoogd met 1%.

4. De vordering en grondslagen

4.1. Consument vordert dat Aangeslotene wordt veroordeeld tot:
(i) het met terugwerkende kracht tot 1 februari 2009 ongedaan maken van de opslagverhoging van 0,5%;
(ii) het met terugwerkende kracht tot 1 juni 2012 ongedaan maken van de opslagverhoging van 1,0%; en
(iii) vergoeding van het te veel betaalde bedrag aan rente.
4.2. Aan deze vordering legt Consument ten grondslag dat uit de offerte blijkt dat er sprake is van een vaste opslag. Voorts zou Aangeslotene een op haar rustende zorgplicht hebben geschonden door Consument niet te wijzen op de mogelijkheid om de opslag te wijzigen.
4.3. Op de stellingen die Aangeslotene aan haar verweer ten grondslag legt, wordt hierna, voor zover van belang, nader ingegaan.

5. Beoordeling

5.1. De Commissie dient te beoordelen of Aangeslotene op grond van de bepalingen in de overeenkomst van geldlening en de Voorwaarden de opslag op het Euribortarief per
1 februari 2009 met 0,5% en per 1 juni 2012 met 1% in redelijkheid heeft mogen verhogen.
5.2. In de offerte en de overeenkomst is het op de geldlening van toepassing zijnde rentepercentage gesplitst in een basisrentepercentage en een opslag. In artikel 15 van de Voorwaarden is (onder het kopje “Geldleningen met variabele rente gebaseerd op Euribor”) bepaald dat de rente bestaat uit het éénmaands Euribortarief vermeerderd met een opslag en dat Aangeslotene bevoegd is de opslag te wijzigen.
5.3. De Commissie is van oordeel dat uit de offerte en de overeenkomst van geldlening voldoende duidelijk blijkt dat het door Consument te betalen rentepercentage bestaat uit een basisrentepercentage en een opslag, nu er een uitdrukkelijk onderscheid is aangebracht tussen een basisrente en een opslag.
5.4. Voorts stelt de Commissie vast dat de Voorwaarden deel uitmaken van de overeenkomst van geldlening. In artikel 15 van de Voorwaarden (onder het kopje “Geldleningen met variabele rente gebaseerd op Euribor”) is bepaald dat de rente bestaat uit het Euribortarief vermeerderd met een opslag en dat Aangeslotene bevoegd is de opslag te wijzigen. De Commissie is van oordeel dat uit artikel 15 van de Voorwaarden in voldoende mate blijkt dat Aangeslotene bevoegd is de opslag te wijzigen. Deze bewoordingen zijn naar de mening van de Commissie duidelijk en niet voor meer dan één uitleg vatbaar. De Commissie is van oordeel dat Consument de inhoud en strekking hiervan hadden kunnen begrijpen. Voorts mocht van Consument worden verwacht dat hij, alvorens het aanbod van Aangeslotene te aanvaarden, ook kennis nam van de inhoud van de offerte en de overeenkomst van geldlening – waarin veelvuldig is verwezen naar de Voorwaarden – en de Voorwaarden. Het beroep op schending van de zorgplicht door Aangeslotene zal derhalve worden verworpen.
5.5. Met betrekking tot de stelling van Consument dat er sprake zou zijn van een vaste opslag is de Commissie van oordeel dat bij Consument niet de gerechtvaardigde indruk kan zijn ontstaan dat deze opslag vast was en nimmer kon worden gewijzigd. In de Voorwaarden staat immers uitdrukkelijk dat Aangeslotene de opslag kan wijzigen. In dit opzicht wijkt dit geval af van de casus die voorlag in de door Consument aangehaald uitspraak van de Geschillencommissie Kifid nr. 2012-08, waarin de door de geldverstrekker gebezigde terminologie voor meerdere uitleg vatbaar was.
5.6. Het voorgaande brengt mee dat het op de geldlening van toepassing zijnde rentetarief bestaat uit het éénmaands Euribortarief en een door Aangeslotene vast te stellen opslag en dat Aangeslotene een wijzigingsbevoegdheid toekomt. Een wijziging kan een verhoging of verlaging van de opslag inhouden. De voor Consument bestaande onzekerheid over de ontwikkeling van het rentetarief is inherent aan het gekozen renteregime. Hier tegenover staat de vrijheid van Consument om de geldlening te allen tijde boetevrij af te lossen of te beëindigen. Aangeslotene mag deze wijzigingsbevoegdheid ten aanzien van de opslag echter niet gebruiken op een wijze die naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar is (artikel 6:248 lid 2 Burgerlijk Wetboek). De vraag of Aangeslotene binnen deze grenzen is gebleven hangt af van alle omstandigheden van het geval. De Commissie merkt hierbij op dat zij bij de toetsing aan artikel 6:248 lid 2 Burgerlijk Wetboek de nodige terughoudendheid in acht dient te nemen.
5.7. Zowel tijdens de schriftelijke fase als ter zitting en ook in haar brief van 17 juni 2014 heeft Aangeslotene toegelicht waarom zij tot verhoging van de opslag is overgegaan. Aangeslotene zag zich – kort gezegd – door gewijzigde omstandigheden als gevolg van de onrust op de financiële markt genoodzaakt de opslag te verhogen. De Commissie is van oordeel dat Aangeslotene voldoende heeft uitgelegd waarom zij zich genoodzaakt zag de opslag te verhogen. De door Aangeslotene naar voren gebrachte argumenten komen de Commissie niet onjuist of onredelijk voor. De Commissie acht derhalve het verhogen van de opslag in de gegeven omstandigheden niet naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar. Aangeslotene heeft ter zitting verklaard de opslag te zullen verlagen als de situatie op de financiële markten dat toelaat.
5.8. Op grond van het voorgaande is de Commissie van oordeel dat Aangeslotene op grond van de tussen partijen gesloten overeenkomst van geldlening en de daarbij behorende Voorwaarden de bevoegdheid toekomt de opslag op het Euribortarief te wijzigen. Voorts acht de Commissie de doorgevoerde verhogingen van de opslag niet naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar. Al het voorgaande leidt ertoe dat de vordering van Consument wordt afgewezen. Alle overige door partijen ingebrachte stellingen en argumenten kunnen niet tot een ander oordeel leiden en zullen derhalve onbesproken blijven.
5.9. De Commissie beslist tevens dat het belang van het onderhavige geschil rechtvaardigt dat op grond van artikel 43.1 van het Reglement van de Commissie en artikel 5.6 van het Reglement van de Commissie van Beroep zowel voor Consument als Aangeslotene beroep open staat tegen de hierboven verwoorde beslissing van de Commissie ongeacht of wordt voldaan aan de vereisten van artikel 5 leden 1 en 3 van het Reglement van de Commissie van Beroep.

6. Beslissing

De Commissie stelt bij bindend advies vast dat de vordering van Consument wordt afgewezen.

In artikel 5 van het Reglement van de Commissie van Beroep Financiële Dienstverlening is bepaald in welke gevallen beroep openstaat van beslissingen van de Geschillencommissie Financiële Dienstverlening bij de Commissie van Beroep Financiële Dienstverlening. Daarbij geldt een termijn van zes weken na verzending van deze uitspraak. Op de website van Kifid vindt u praktische informatie over het instellen van beroep. Zie hiervoor kifid.nl/consumenten/wie-behandelt-mijn-klacht/4#stappen-plan.

Bekijk de volledige uitspraak

Heeft u een vraag?

070 - 333 8 999

Bereikbaar op werkdagen van 09:00 tot 17:00

consumenten@kifid.nl

Stuur ons een e-mail

Mijn Kifid

Gemakkelijk de behandeling van uw klacht volgen
Contact